Kort antwoord
Bij de oprichting legt een vzw binnen 30 dagen de oprichtingsakte en de uittreksels neer ter griffie van de ondernemingsrechtbank. De jaarrekening gaat na goedkeuring door de algemene vergadering bij de meeste vzw's naar de griffie, alleen bij grotere vzw's naar de Nationale Bank. Een wijziging van statuten of bestuur en de ontbinding worden telkens binnen 30 dagen neergelegd, en het UBO-register houdt u apart bij.
Welke documenten moet een vzw indienen, en waar?
Een vzw legt haar documenten op twee plaatsen neer:
- bij de griffie van de ondernemingsrechtbank van de zetel van de vzw. Daar zit het verenigingsdossier. De oprichting, elke wijziging, de ontbinding en de jaarrekening van de meeste vzw’s komen hier terecht.
- bij de Nationale Bank van België (de Balanscentrale). Daar leggen alleen grotere vzw’s hun jaarrekening neer.
Daarnaast registreert elke vzw haar uiteindelijke begunstigden in het UBO-register van de FOD Financiën. En sommige documenten houdt u alleen bij, zonder ze neer te leggen, zoals het ledenregister.
Een oprichting, een statutenwijziging, een bestuurswijziging en een ontbinding worden na de neerlegging bekendgemaakt in de Bijlagen bij het Belgisch Staatsblad. Dat gebeurt binnen tien dagen na de neerlegging. Neerleggen kan elektronisch of op papier. Wij regelen dat voor u.
Welke documenten legt u neer bij de oprichting?
| Document | Waar | Termijn |
|---|---|---|
| Oprichtingsakte (onderhands of bij de notaris) | Griffie van de ondernemingsrechtbank | Binnen 30 dagen na de datum van de definitieve akte |
| Uittreksel uit de oprichtingsakte | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Samen met de akte |
| Uittreksel over de benoeming van de bestuurders, met de verklaring over bestuursverboden | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Samen met de akte |
| Gegevens van de uiteindelijke begunstigden | UBO-register (FOD Financiën) | Binnen 30 dagen na de oprichting |
Een notaris is niet verplicht: een vzw kan ook bij onderhandse akte opgericht worden. Dan volstaan twee originelen van de akte. Wat er in de akte en de statuten moet staan, leest u bij de oprichtingsakte van een vzw.
De termijn van 30 dagen telt in kalenderdagen. Valt de laatste dag op een zaterdag, zondag of feestdag, dan schuift hij op naar de volgende werkdag.
Goed om te weten. Uw vzw bestaat als rechtspersoon vanaf de dag van de neerlegging, niet vanaf de bekendmaking in het Staatsblad. De griffie mag een te late neerlegging niet weigeren alleen omdat de termijn verstreken is. Maar zolang de stukken niet neergelegd zijn, heeft uw vzw geen rechtspersoonlijkheid.
Elk jaar: de jaarrekening en het UBO-register
De algemene vergadering keurt de jaarrekening en de begroting goed binnen zes maanden na de afsluiting van het boekjaar. Daarna wordt de jaarrekening neergelegd. Waar dat gebeurt, hangt af van de omvang van uw vzw.
Hoe u de jaarrekening opmaakt en welke boekhouding uw vzw moet voeren, bespreekt u met uw accountant of boekhouder.
Kleine of grote vzw: waar gaat de jaarrekening naartoe?
De criteria hieronder gelden voor boekjaren vanaf 1 januari 2024. U kijkt naar de toestand op de balansdatum.
| Categorie | Criteria | Jaarrekening naar | Termijn |
|---|---|---|---|
| Kleine vzw | Overschrijdt hoogstens één van: 5 werknemers (voltijds), 391.000 euro ontvangsten (zonder niet-recurrente ontvangsten, excl. btw), 1.562.000 euro bezittingen, 1.562.000 euro schulden | Griffie van de ondernemingsrechtbank | Na de goedkeuring door de algemene vergadering |
| Grote vzw | Overschrijdt meer dan één van die criteria | Nationale Bank van België | Binnen 30 dagen na de goedkeuring |
| Zeer grote vzw | Overschrijdt bovendien meer dan één van: 50 werknemers, 11.250.000 euro omzet, 6.000.000 euro balanstotaal | Nationale Bank van België; een commissaris is verplicht | Binnen 30 dagen na de goedkeuring |
Volgens de Nationale Bank voert het merendeel van de vzw’s een vereenvoudigde boekhouding. Die vzw’s leggen hun jaarrekening dus neer ter griffie, niet bij de Nationale Bank. Voor die neerlegging ter griffie noemt de wet geen aparte termijn. Hou veiligheidshalve de algemene termijn van 30 dagen na de goedkeuring aan.
Let op. Een lid, een belanghebbende derde of het openbaar ministerie kan de rechtbank vragen om een vzw te ontbinden die haar jaarrekening niet neerlegt. Eén ontbrekende jaarrekening volstaat. Die vordering kan pas ingesteld worden zeven maanden na de afsluiting van het boekjaar, en ze vervalt als de jaarrekening alsnog neergelegd wordt voordat de debatten gesloten zijn.
Het UBO-register elk jaar bevestigen
De gegevens van de uiteindelijke begunstigden staan in het UBO-register. Het bestuursorgaan bevestigt die gegevens elk jaar, ook als er niets veranderd is. Bij de gegevens horen ondersteunende documenten.
Wat houdt een vzw bij zonder het neer te leggen?
Het ledenregister legt u nergens neer, maar het moet wel in orde zijn. Het bestuursorgaan houdt het bij op de zetel van de vzw. Het register vermeldt:
- naam, voornaam en woonplaats van elk lid;
- bij een rechtspersoon als lid: de naam, de rechtsvorm en het adres van de zetel.
Elke beslissing over de toetreding, de uittreding of de uitsluiting van een lid wordt binnen acht dagen ingeschreven. Het register mag elektronisch zijn. Leden kunnen het inkijken op de zetel na een schriftelijk verzoek, en een overheid of rechtbank moet het onverwijld te zien krijgen.
Ook de boekhouding bewaart u zelf. Of uw vzw daarnaast btw-aangiften moet indienen, leest u bij is een vzw btw-plichtig.
Welke documenten bij een wijziging van statuten of bestuur?
| Wijziging | Wat wordt neergelegd | Waar | Termijn |
|---|---|---|---|
| Statutenwijziging | Uittreksel uit de beslissing van de algemene vergadering en de gecoördineerde statuten | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Binnen 30 dagen na de definitieve akte |
| Benoeming of ontslag van een bestuurder | Uittreksel over de benoeming en de ambtsbeëindiging, bij een benoeming met de verklaring over bestuursverboden | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Binnen 30 dagen |
| Andere uiteindelijke begunstigden | Bijgewerkte gegevens | UBO-register (FOD Financiën) | Binnen 30 dagen na de wijziging |
| Nieuw lid, uittreding of uitsluiting | Inschrijving in het ledenregister | Op de zetel, niet neerleggen | Binnen acht dagen |
Een statutenwijziging gebeurt in dezelfde vorm als de oprichtingsakte, dus ook onderhands. Verhuist de zetel, dan is een statutenwijziging alleen nodig als het adres in de statuten staat of als de zetel naar een ander gewest gaat. Wat er moet gebeuren en welke meerderheden gelden, leest u bij statuten van uw vzw wijzigen.
Bij een benoeming controleert de griffie zelf in het Centraal register van bestuursverboden of er een Belgisch bestuursverbod bestaat. De verklaring die u meestuurt, gaat over verboden die een rechtscollege in een andere lidstaat van de Europese Economische Ruimte heeft uitgesproken. Meer over de neerlegging leest u bij het bestuur van uw vzw wijzigen.
Een wijziging geldt tegenover derden vanaf de bekendmaking in de Bijlagen, tenzij zij er al van op de hoogte waren.
Welke documenten bij de ontbinding van een vzw?
| Moment | Wat wordt neergelegd | Waar | Termijn |
|---|---|---|---|
| Beslissing tot ontbinding | De beslissing tot ontbinding en de benoeming van de vereffenaar | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Binnen 30 dagen |
| Einde van de vereffening | De beslissing over de sluiting van de vereffening | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Binnen 30 dagen |
| Ontbinding en vereffening in één akte | De akte van ontbinding en vereffening | Griffie, daarna bekendmaking in de Bijlagen | Binnen 30 dagen |
De algemene vergadering beslist over de ontbinding met twee derde van de leden aanwezig of vertegenwoordigd en vier vijfde van de uitgebrachte stemmen. Bij een klassieke ontbinding zijn er dus twee neerleggingen: een bij de ontbinding en een bij de sluiting van de vereffening.
Alles in één akte kan alleen onder drie voorwaarden:
- er wordt geen vereffenaar aangeduid;
- alle schulden zijn betaald of geconsigneerd, of de schuldeisers gaan schriftelijk akkoord. Een commissaris, of anders een bedrijfsrevisor of gecertificeerd accountant, bevestigt dat in een verslag;
- alle leden zijn aanwezig of vertegenwoordigd en beslissen eenparig.
Na de vereffening worden de boeken en bescheiden ten minste vijf jaar bewaard op de plaats die de algemene vergadering aanwijst. Voor de boekhouding zelf geldt een bewaartermijn van zeven jaar. Hoe de stopzetting verloopt, leest u bij uw vzw stopzetten.
Wie legt de documenten van uw vzw neer?
Wij leggen de documenten voor de oprichting, een statutenwijziging, een bestuurswijziging en een stopzetting voor u neer. Dat kan elektronisch of op papier, en wij volgen de publicatie in het Staatsblad op. Voor de jaarrekening en de boekhouding blijft uw accountant of boekhouder uw aanspreekpunt.
Twijfelt u welke stukken uw vzw nu moet neerleggen, of welke verplichtingen er voor uw vzw gelden? Vraag gratis advies over uw vzw en u krijgt een antwoord op maat.
Vaak gevraagd
Moet elke vzw haar jaarrekening bij de Nationale Bank neerleggen?
Nee. Volgens de Nationale Bank voert het merendeel van de vzw's een vereenvoudigde boekhouding, en die vzw's leggen hun jaarrekening neer ter griffie van de ondernemingsrechtbank. Alleen vzw's die meer dan één van de criteria voor een kleine vzw overschrijden, leggen neer bij de Nationale Bank, binnen 30 dagen na de goedkeuring door de algemene vergadering.
Moet het ledenregister van een vzw ergens neergelegd worden?
Nee. Het bestuursorgaan houdt het ledenregister bij op de zetel van de vzw, op papier of elektronisch. Leden mogen het daar inkijken na een schriftelijk verzoek, en de vzw moet het onverwijld tonen als een overheid of rechtbank erom vraagt.
Vanaf wanneer bestaat een vzw als rechtspersoon?
Een vzw heeft rechtspersoonlijkheid vanaf de dag waarop de oprichtingsakte, het uittreksel en het uittreksel over de benoeming van de bestuurders neergelegd zijn ter griffie. Niet vanaf de bekendmaking in het Belgisch Staatsblad, die later volgt.
Hoe lang moet een vzw haar boeken bewaren?
Het Wetboek van economisch recht legt voor de boekhouding een bewaartermijn van zeven jaar op. Na een vereffening bepaalt het WVV daarnaast dat de boeken en bescheiden ten minste vijf jaar bewaard worden op de plaats die de algemene vergadering aanwijst. Wie alleen vijf jaar onthoudt, zit dus te kort.
Kan een vzw haar documenten elektronisch neerleggen?
Ja. De oprichting, een statutenwijziging en de ontbinding van een vzw kunnen vandaag elektronisch neergelegd worden. Neerleggen op papier blijft ook mogelijk. Wij regelen de neerlegging voor u, zodat u zich daar niet mee bezig hoeft te houden.
Wat riskeert een vzw die het UBO-register niet in orde houdt?
Een boete of een schrapping uit de Kruispuntbank van Ondernemingen. Sinds eind april 2026 wordt zo'n schrapping niet meer automatisch ingetrokken: de vzw moet daar zelf om vragen. Sinds 1 september 2026 riskeren de bestuurders bovendien een strafrechtelijke geldboete.
Bronnen
- Wetboek van vennootschappen en verenigingen (geconsolideerde tekst, eJustice)
- Nationale Bank van België, Balanscentrale: Belgische verenigingen en stichtingen
- FOD Financiën, UBO-register
Deze pagina geeft algemene informatie over de Belgische regels. Ze is geen juridisch of fiscaal advies voor uw situatie.
Twijfelt u wat u nodig heeft?
Stel uw vraag. Wij kijken gratis met u mee en zeggen u welke stap past.
Stephanie en Niels Deprez volgen uw dossier op
Sinds 2009 actief met de wettelijke formaliteiten van verenigingen en ondernemingen. U spreekt altijd met een van ons twee, van de eerste vraag tot de publicatie.
Verder lezen
- DienstBestuur wijzigenBenoeming of ontslag van bestuurders, neergelegd en gepubliceerd.Bekijk de dienst
- DienstStatuten wijzigenVerslag van de algemene vergadering, neerlegging en publicatie.Bekijk de dienst
- DienstVZW stopzettenOntbinding en vereffening, tot uw vzw correct afgesloten is.Bekijk de dienst



